Bossche burgers zelf aan zet met sociale initiatieven

Meer sociale initiatieven en actieve burgers: veel gemeenten dromen ervan. Maar hoe kun je dat stimuleren? Hoe creëer je een omgeving waarin leren en ontwikkelen voor de stad mogelijk is?

Een idee is nog geen concept…

Omdat zelf een initiatief starten nog niet zo makkelijk, is daar in Den Bosch wat op bedacht. De Zorgzame Stad – een samenwerking van Broed, gemeente ‘s-Hertogenbosch, Cello, Van Neynsel en Reinier van Arkel – ondersteunt burgers met initiatieven om van Den Bosch een socialere stad te maken. In mei 2018 konden Bosschenaren met hun idee of beginnend initiatief plaatsen op een online platform genaamd DroomStadDenBosch. Uit die inzendingen werden tien teams gekozen die tijdens het Broedweekend in de Tramkade aan de slag gingen met hun idee. Want een idee is mooi maar doe je niets, dan blijft het slechts een droom. Tijd dus om de ideeën ‘uit te broeden’ tot een levensvatbaar concept!

Broeden maar!

Onder begeleiding van AnneLinn Nilsen, Inti Mansour en mijzelf doken tien teams verder in hun plannen. Want een idee kan leuk zijn maar is het goed doordacht? Voor welke uitdaging is het idee een oplossing, wie is de doelgroep, hoe kun hen die bereiken, wat is het concept, wie kan helpen? Allemaal vragen die dat weekend de revue passeerden. Na zenuwslopende pitches voor een volle zaal, werden vier initiatieven verkozen tot winnaar. Naast eeuwige roem kregen zij toegang tot het Versnellerprogramma. Een half jaar lang begeleiding om jouw concept nog verder aan te scherpen en in de kijker te zetten.

Versnellen en gewoon… DOEN!

In een notendop is het Versnellerprogramma een leer- en ontwikkeltraject dat Bossche sociale initiatieven ondersteunt in het realiseren van ideeën. In opdracht van Broed hebben AnneLinn Nilsen en ik een programma ontwikkelt om de winnende sociale initiatieven – Impekt, Stel je eens voor, Kruiskamp’s Got Talent en DubbelKlik – vooruit te helpen. Van persoonlijk leiderschap tot inzetten van creativiteit en van doelen stellen tot impact meten. Stap voor stap van idee naar concept naar volwaardig initiatief. En dat is hard werken!

De Zorgzame Stad LEEFT!

Op 24 januari 2019 sloten we het programma af tijdens De Zorgzame Stad LEEFT. Initiatiefnemers Marc Smulders, Nicole Oerlemans, Houda en Jesse Hamel, en Josée Klijn lieten daar zien wat zij in een relatief korte tijd hebben bereikt. Conclusie? In een pitch lijkt het allemaal ‘vanzelf’ te zijn gegaan maar het opzetten van een initiatief gaat niet over één nacht ijs. Er waren veel toppunten en successen maar ook twijfels en tegenslagen. Ontzettend veel respect voor deze kanjers. Dat ze zich niet uit het veld hebben laten slaan. En door zijn gegaan al was dat soms knap lastig.

Een hele dikke dank gaat uit naar Jaap Klink, Rob van Doleweerd, Stijn van Kreij en alle partners voor het ‘mogelijk maken’ van dit project. Mooi dat dit kan in Den Bosch!

Tekenen Voor De Oogst van Morgen

‘De omweg als de rechte lijn niet meer werkt’. Dat is waar het om draait in het sociale innovatielab-in-wording ‘Voor De Oogst Van Morgen’. Dit lab voor sociale innovatie in de natuur-, voedsel- en landbouwsystemen, is een aanrader voor iedereen die de wereld een stukje beter wil maken op deze gebieden. Gedurende 18 maanden gaat een groep van circa 90 mensen aan de slag met systeemveranderingen, klein en groot. Een grote eer dat ik de aftrap, de driedaagse en de terugkomdag grafisch mocht vastleggen.

Op initiatief van Overlegorgaan Infrastructuur en Milieu | OIM, Commonland en Presencing Institute start in november 2018 het lab dat mensen bij elkaar brengt die al bezig zijn met of kansen zien voor transformatie. Tijdens de aftrap in de Verkadefabriek al een mooi voorproefje gekregen van wat er te gebeuren staat. Gedurende de bijeenkomst legde ik visueel vast wat er gebeurde. Connecties werden gelegd, enthousiasme werd uitgesproken. Vragen waren er ook: wat levert het lab op? Wat vraagt het van mij/ons? Een begrijpelijk en pittige vraag tegelijk: je wil gezamenlijk systemen op zijn kop zetten. Kun je dan van te voren antwoord geven op wat het precieze resultaat gaat zijn?

Voor de pioniers, voor die mensen die het aandurfden om zonder scherp eindresultaat aan de slag te gaan, was het in november zover. Na maanden voorbereiding kwamen de afgelopen drie dagen 90 mensen uit de natuur-, landbouw- en voedselsector bij elkaar om samen te leren en te werken aan een duurzame transitie. Een transitie die al volop gaande is en veel toekomstgerichte initiatieven kent maar die wel wat ‘ruggensteun’ kan gebruiken. Want wat dit lab zo bijzonder maakt: een groot deel van het systeem was in de ruimte. Van boer tot consument, van retail tot overheid. Dat maakt het ook meteen tot een uitdaging: perspectieven en belangen verschillen. Maar een gezamenlijk gevoel van ‘zo kan het niet’, dat maakte dat we bij elkaar kwamen. In deze drie dagen is een bodem gelegd voor de toekomst: begrip krijgen voor ieders perspectief en bouwen aan onderlinge relaties om elkaar makkelijker te kunnen vinden. Dat is geslaagd: wat een diepgang in de groep! Dit bijzondere proces mocht ik gedurende drie dagen op meer dan vier meter papier visualiseren. Presencing Institute maakte op een site een impressie van de dagen.

In januari 2019 kwam iedereen weer bij elkaar: een terugkomdag waar verhalen, ervaringen en de ‘oogst’ dan toe werd gedeeld. Kwaliteit van aandacht maakt verandering: het elkaar weer ontmoeten na drie intensieve dagen in Heeze in november, bracht herkenning, blijdschap en hier en daar ook verwarring. Want veranderen gaat niet zonder ‘pijn’. Comfortabel worden met oncomfortabel zijn: dat was wel een onderliggende les van deze dag. Het mogen adresseren en bespreekbaar maken in deze groep pioniers maakt dit een krachtig samenzijn. Van initiëren en samen verkennen wat er speelt, gaat de groep nu ‘verder zakken in de U’ door dialooginterviews en leerreizen af te leggen.

Dank Simoon Fransen, Femke van Bree, Wibo Koole, Dieter Van den Broeck, Victoria Dekker, Gertjan Mulder, Kyra van den Hil, Friso Coumou en Stefanie Schuddebeurs voor de reis tot nu toe. Benieuwd naar de voortgang? Check www.oogstvanmorgen.net voor meer info

Aan de bak in Den Bosch: een werkplaats voor verandering

Alleen ga je sneller, samen kom je verder!
Je ziet in jouw straat, wijk of organisatie een probleem of uitdaging. Je hebt het idee dat het anders kan. Je wilt daar verandering in brengen. Maar hoe? Hiervoor heb je anderen nodig maar het gesprek aangaan is soms best spannend. En als je dat eenmaal gedaan hebt, hoe ga je dan verder? Daar helpen wij je bij! Want bij dit soort veranderingen kun je best een steuntje in de rug gebruiken. Van september tot en met december gaan we jou in een reeks bijeenkomsten voorzien van het bewustzijn en de tools om de verandering die je wil zien, mogelijk te maken.

Wat gaan we doen?
Verandering is een ontdekkingstocht waarbij je weet dat je in beweging moet komen maar nog niet precies weet waar je uitkomt. Wij, Nuala Burns en Judy de Graaff, hebben ervaring in het ondersteunen van organisaties bij verandering. We weten dat veranderen een pittige taak is waar net dat beetje support en begeleiding het succes kan bepalen. Omdat wij zien dat dit werkt willen we dit ook aanbieden aan de inwoners van Den Bosch. Zij die zich hard maken voor de straten, wijken en initiatieven in deze mooie stad. En dus ook aan jou, de veranderaar die de toekomst samen met anderen wil bouwen!

Van september tot en met december 2018 ben je welkom op een leerreis waarin we samen op onderzoek gaan naar waar je tegenaan loopt – met je team, wijk of organisatie – en wat het probleem is. Je leert observeren en luisteren naar dat wat je nog niet eerder zag. Vanuit daar zoeken we samen naar mogelijkheden voor een andere toekomst. We werken samen aan oplossingen terwijl we leren van elkaar. Daarnaast brengen we mensen die vernieuwing en verandering willen in Den Bosch, bij elkaar. Zodat we elkaar weten te vinden en kunnen steunen. Los van achtergrond, opleiding, politieke voorkeur of wat dan ook. Een groep Bosschenaren die het beste voor hebben met elkaar en met de stad.

Hoe gaan we dit doen?
Veranderen doe je niet alleen. Je kunt van elkaar leren en elkaar inspireren. Daarom sluiten we aan bij een wereldwijde beweging van veranderaars die in diezelfde maanden een gedegen en bewezen succesvolle online training volgt: ‘MITxU.lab: transforming business, society and self’. Je bepaalt zelf hoeveel tijd je hier aan besteedt naast de bijeenkomsten. De Theorie U- veranderaanpak die hierin wordt geduid gebruiken we als basis. Heb je hier nog nooit van gehoord? Geen punt, we nemen je hierin mee tijdens de bijeenkomsten!

Voor wie is het?
Iedere inwoner van Den Bosch is welkom. Actieve wijkbewoners, enthousiaste pioniers en vernieuwers binnen Bossche organisaties. Onze stad en (sociale) vernieuwing die we willen brengen in Den Bosch, is de basis voor dit proces. Het kan zijn dat je al ergens tegenaan loopt en tijdens deze leerreis wilt uitpluizen wat je samen kunt veranderen. Alleen of met een team. Maar je mag ook aansluiten als je wilt ontdekken wat deze leerreis je kan brengen, je anderen wilt ontmoeten of nog zoekende bent in wat je wilt doen.

Wanneer is het?
We komen op dinsdagavonden bij elkaar, te weten: 25 september, 9 oktober, 23 oktober, 6 november, 13 november en 4 december 2018 van 19.30u tot 22.00u. De heren van Broed zijn zo gastvrij hun ruimte aan ons ter beschikking te stellen. We zitten dus hartje centrum op het oude GZG-terrein (ingang aan de zijde van het Burgermeester Loeffplein).

Wat kost dit?
Omdat we dit laagdrempelig willen houden werken we met wederkerigheid in plaats van een vast bedrag. Zo kan iedereen aansluiten! Wil je een bedrag schenken, beschik je over ruimte waar we bijeenkomsten kunnen houden of heb je bepaalde kennis die we tijdens dit traject in kunnen zetten? Geef aan wat jij kan bieden en wij gaan er over met je in gesprek. Wij zetten onze tijd en energie in om deze leerreis vorm te geven en je tools aan te reiken om zelf een verandering in gang te kunnen zetten. Onze begeleiding beperkt zich dan ook tot de bijeenkomsten. Voor initiatieven en ideeën die hieruit voorvloeien draag je zelf verantwoordelijkheid. Mocht je aanvullende begeleiding nodig hebben, dan denken we uiteraard graag mee hoe dit vorm kan krijgen. Tenslotte: als je je aanmeldt, rekenen we op je komst. We starten wanneer er minimaal 10 deelnemers zijn die vanaf september spreekwoordelijk ‘mee op reis’ willen!

Waar meld ik me aan?!
Ben je enthousiast en wil je mee doen? Top! Je kan je aanmelden via deze link. Een week voor de bijeenkomst sturen we je nog een mail met praktische informatie. Omdat we mee gaan op de flow van MITxUlab, is het handig als je je daar ook alvast aanmeldt. Het is een gratis online training waar geen kosten aan verbonden zijn. Je kunt er voor kiezen alvast te starten of als je het teveel vindt, op een later moment aan te haken. Via deze link kun je je aanmelden op het leerplatform EdX.

Wat je verder nog moet weten…
Ben je nieuwsgierig maar weet je niet zeker of het iets voor je is? Bel of mail ons gerust. Via 06-48194827 of nualaburns@gmail.com kun je ons bereiken. Wil je meer weten over ons? Kijk dan op www.nualaburns.nl en
www.hetoogpunt.nl. Wij hebben er ontzettend veel zin! Bouw jij mee aan de toekomst van Den Bosch?

Tot in september!
Hartelijke groet,
Judy de Graaff en Nuala Burns